دیود و نحوه ی تست آن

دیود چیست؟

گاهی در مدار های الکترونیکی نیاز هست جریان الکتریکی در یک جهت جاری شود و در جهت دیگر جریانی جاری نشود (مدار باز). در این مواقع از قطعه ای به نام دیود در مدار استفاده می کنیم.

دیود قطعه ای است که ازیک طرف برق را عبور می دهد و از یک طرف عبور نمی دهد. انواع مختلفی دارد و هرنوع نیز کاربرد خاصی دارد.

به عبارت دیگر، دیودها جریان الکتریکی را در یک جهت از خود عبور می دهند و در جهت دیگر در مقابل عبور جریان از خود مقاومت بالایی نشان می دهند. از لحاظ الکتریکی یک دیود هنگامی عبور جریان را از خود ممکن می سازد که شما با مستقیم بایاس کردن، آنرا آماده کار کنید. مقدار ولتاژی که باعث می شود تا دیود شروع به هدایت جریان الکتریکی نماید، ولتاژ آستانه نامیده می شود که چیزی حدود ٫۶ ۰ تا ٫۷ ۰ ولت می باشد.

هر دیود یک حد اکثر ولتاژی را میتواند تحمل کند و اگه بیشتر از آن  ولتاژ اعمال شود میسوزد که به این ولتاژ، ولتاژ شکست دیود میگویند.

اگر دیود در جهت بایاس معکوس باشد جریان مدار خیلی کم بوده و همچنین با افزایش ولتاژ معکوس دو سر دیود جریان چندان تغییر نمی کند به همین علت به آن جریان اشباع دیود گویند.

بایاس دیود و انواع آن

نحوه وصل کردن منبع ولتاژ به دیود را بایاس کردن دیود می گویند.

مجموعه کتاب های آموزش تعمیرات شامل چندین کتاب

بایاس مستقیم

اگر قطب + دیود به قطب + منبع ولتاژ و اگر قطب – دیود به قطب – منبع ولتاژ وصل شود گوییم بایاس مستقیم است و آن وقت دیود جریان را از خود عبور میدهد.

بایاس معکوس

اگر قطب + دیود به قطب – منبع ولتاژ و اگر قطب – دیود به قطب + منبع ولتاژ وصل شود گوییم بایاس معکوس است و اون وقت دیود جریان رو از خودش عبور نمیدهد.

کتاب آموزش تعمیرات الکترونیک – رایگان

انواع دیودها

  • دیود معمولی
  • دیود اتصال نقطه ای
  • دیود زنر
  • دیود نوردهنده
  • فتودیود
  • دیود خازنی
  • دیود شاتکی
  • پین دیود

تست دیود و تعیین پایه های آن با مولتی متر دیجیتال(اهم متر دیجیتال)

تست دیود یکی از مهارت های است که تعمیر کاران لوازم الکترونیکی باید با آن آشنا باشند.
مدار های الکترونیکی هنگامی که دچار مشکل می شوند، احتمال آن که دیودهای موجود در آن سوخته باشد، زیاد است.
در برخی موارد می توان دیود را در داخل مدار در حالت خاموش تست کرد. ولی شاید برای تست دیود لازم باشد تا حداقل یکی از پایه های آن را از مدار خارج کنیم چون مدارهای موازی شده با دیود شاید اختلال در تست ما به وجود آورد .

مدار روشن و خاموش کردن لمسی

تست دیود با مولتی متر

شما برای تست دیود به یک مولتی متر نیاز دارید.
مولتی متر شما باید حالت تست دیود داشته باشد.
مولتی متر را بر روی حالت تست دیود قرار دهید، و پراب های مولتی متر را بر روی دو پایه دیود قرار دهید.
بعد جهت قرار گیری، پراب هاب مولتی متر را تغییر دهید.

بعد از انجام این کار باید شما بتوانید در یک جهت عددی را بر روی مولتی متر مشاهده کنید.
و در جهت دیگر هیچ عددی مولتی متر نشان ندهد. در این صورت دیود شما سالم است.

اگر در هر دو جهت هیچ عددی مشاهده نکردید و یا در هر دو جهت عدد مشاهده کردید دیود شما سوخته است.
برای درک بهتر روش تست، تصویر بالا را با دقت مشاهده کنید.

توجه: دیودها اکثرا در هنگام سوختن اتصال کوتاه می شوند. پس در این حالت مولتی متر در هر دو حالت یک عدد بسیار نزدیک به صفر نشان خواهد داد.

سری فیلم آموزش تعمیرات الکترونیک به صورت کاملا کاربردی ویژه بازار کار همراه با کار عملی

در یک دیود سالم عددی که بر روی مولتی متر مشاهده می کنید، در اصل اختلاف ولتاژ به وجود آمده بر روی پایه های آند و کاتد دیود را نشان می دهد.(ولتاژ Forward)
مثلا: اگر عدد ۰٫۵۸۰ را بر روی مولتی متر مشاهده کردید. یعنی دیود شما در حالت روشن بین پایه های آند و کاتد ۰٫۵۸۰ ولت، اختلاف ولتاژ دارد.

دیود معمولی:
ظاهردیود های معمولی بصورت زیر است. نوار سفید رنگ روی دیود مشخص کننده کاتد می باشد.

دیود معمولی

تست بوق در دیود
در حالی که دیود روی برد است از آن تست بوق( تست اتصال کوتاه) بگیرید اگر صدای بوق (بازر) شنیده شد، دیود خراب می باشد.

تست دیود با مولتی متر:

در ابتدا دیود را از مدار جدا کنید. سلکتور مولتی متر را روی دیود قرار داده و پروب قرمز را به سر آند و پروب مشکی را به سر کاتد (سمت نوار سفید روی دیود) وصل کنید در این حالت مولتی متر مقداری را بر حسب ولت نشان می دهد. حال اگر جای پروب ها را عوض کرده و پروب مشکی را به آند و پروب قرمز را به کاتد دیود وصل کنید که باید مولتی متر مقدار بینهایت را بصورت OL  نشان دهد یعنی دیود جریانی را در جهت عکس خود عبور نمی دهد.

دیود زنر

دیود زنر

کاربرد دیود زنر در  تثبیت ولتاژ میباشد. نوار مشکی روی دیود زنر، کاتد دیود است. ولتاژ دو سر دیود زنر تقریبا ثابت است و تغییرات جریان در آن تاثیری ندارد. از این دیود ها در ناحیه شکست استفاده می شود. ولتاژ شکست این دیود ها را ولتاژ زنر می نامند و آن را با Vz نمایش می دهند و مقدار آن بین ۲.۴ ولت تا ۲۰۰ ولت ساخته می شوند.
چون دیود زنر باید بصورت معکوس بایاس شود کاتد آن به مثبت منبع ولتاژ (تغذیه)  و آند آن به قطب منفی منبع ولتاژ وصل می شود، در این صورت جهت جریان از کاتد به آند خواهد بود.
تست این دیود توسط مولتیمتر همانند دیود معمولی میباشد.

دیود LED
دیود های LED دقیقا مانند دیود های معمولی هستند و بصورت مستقیم بایاس می شوند یعنی مثبت منبع تغذیه به آند و منفی آن به کاتد متصل می شود و نوری ساطع میکند. بسته به نوع رنگ ، LED سبز، آبی، قرمز و … نامیده میشود.

تست دیود LED
برای تست دیود LED آن را از مدار خارج کرده و پروب قرمز مولتی متر را به سر آند و پروب قرمز را به سر کاتد وصل کنید سپس LED باید روشن شود. دقت کنید اگر جای پروب ها را عوض کنید مولتی متر باید مقدارOL را نشان دهد.

دیود شاتکی

دیودی نیمه هادی با افت ولتاژ پایین در حالت بایاس مستقیم و سرعت کلید زنی بسیار بالا می باشد. در دیود های معمولی هنگام عبور جریان الکتریکی مقدار افت ولتاژ در حدود ۰.۶ تا ۱.۷ ولت می باشد در حالی که در دیود شاتکی افت ولتاژ در حدود ۰.۱۵ تا ۰.۴۵ ولت می باشد. دیود شاتکی از ترکیب دو دیود معمولی تولید میشود.
ساختمان دیود شاتکی بصورت زیر است.

تست بوق در دیود شاتکی:
برای تست دیود شاتکی روی مدار با تست اتصال کوتاه، سلکتور مولتی متر را روی بازر قرار دهید سپس پروب ها را یکی یکی به پایه های دیود وصل کرده و اگر صدای بازر شنیده شد، دیود خراب است.

تست دیود شاتکی با مولتی متر:

ابتدا دیود شاتکی را از مدار خارج کنید سپس سلکتور مولتیمتر را روی دیود قرار داده و پروب قرمز را به پایه ۱ (آند) و پروب مشکی را به پایه ۲ (کاتد) متصل کنید که در این حالت مولتی متر مقداری ولتاژی را نشان می دهد. جای پروب های قرمز و مشکی را عوض کنید و پروب قرمز را به پایه ۲ (کاتد) و پروب مشکی را به پایه ۱ (آند) وصل کنید که در این حالت مولتی متر اصطلاحا راه نمی دهد و مقدار OL  (بینهایت) را نشان می دهد. پروب مشکی را به پایه ۲ (کاتد) و پروب قرمز را به پایه ۳ (آند) اتصال دهید؛ که در این حالت مولتی متر راه می دهد و مقدار عددی را نشان می دهد. حال جای پروب ها را عوض کنید و پروب قرمز را به پایه ۲ (کاتد) و پروب مشکی را به پایه ۳ (آند) وصل کنید که در این حالت مولتی متر مقدار بی نهایت نشان داده می دهد.  اگر این شروط برقرار باشد دیود شاتکی سالم است.

پل دیود:
مداری است که با تغییر دادن پلاریته تغذیه ورودی آن، پلاریته خروجی تغییر نمی کند و معمولا برای یکسو سازی جریان متناوب و بدست آوردن جریان مستقیم تمام موج استفاده می شود.
پل دیودی شامل چهار دیود معمولی است که مدار آن بصورت زیر است :

تست پل دیود (ترکیب ۴ دیود) بوسیله تست بوق:
سلکتور مولتی متر را روی بازر(بوق) قرار داده اگر پروب های قرمز و منفی به دو پایه ای که در آند مشترک هستند وصل شوند مولتی متر باید بوق پیوسته بزند که نشان دهنده اتصال دو پایه آندی هستند. (خروجی منفی) و اگر پروب های قرمز و منفی به دو پایه ای که در کاتد مشترک هستند وصل شوند مولتی متر باید بوق پیوسته بزند که نشان دهنده اتصال دو پایه کاتدی هستند. (خروجی مثبت). لازم به ذکر است که در اتصال پروب های قرمز و منفی به پایه های دیگر که در آند و کاتد مشترک نیستند نباید صدای بوقی شنیده شود.

بهرام علیزاده

نوشته‌های مرتبط

قوانین ارسال دیدگاه

  • دیدگاه شما پس از بررسی تیم الکتروهوش در سایت قرار میگیرد